دکتر اسفندیار زبردست

ارزیابی روش های تعیین سلسله مراتب و سطح بندی سکونتگاه ها در رویکرد عملکردهای شهری در توسعه روستایی_Page_01

مقاله شهرسازی ارزیابی روش های تعیین سلسله مراتب و سطح بندی سکونتگاه ها در رویکرد عملکردهای شهری در توسعه روستایی

چکیده:

رویکرد ‘‘عملکردهای شهری در توسعه روستایی‘‘ با هدف افزودن ابعاد فضایی و مکانی به برنامه‌ریزی منطقه ای توسط راندینلی (rondinelli) مطرح و تاکنون در کشورهای مورد استفاده و بازنگری قرارگرفته است. یکی از اصول ششگانه این رویکردبه کارگیری روش ها و تکنیک هایی است که به آسانی توسط برنامه ریزان منطقه ای قابل استفاده بوده و همچنین به آسانی برای سیاست گذاران قابل درک باشد.

در این مقاله سعی می شود با مروری بر روش های پیشنهادی این رویکرد برای تعیین سلسله مراتب و نیز سطح بندی سکونتگاه ها، نقاط قوت و ضعف این روش ها و نیز قابلیت کاربرد آنها در شرایط ایران، با انجام مطالعه موردی در سکونتگاه‌های روستایی شهرستان‌های استان گلستان مورد بررسی قرار گیرد.

ارزیابی روش های تعیین سلسله مراتب و سطح بندی سکونتگاه ها در رویکرد عملکردهای شهری در توسعه روستایی_Page_04

نتایج بدست آمده از این مطالعه نشان می دهد که از دو روش پیشنهادی رویکرد UFRD به عنوان روش های مکمل برای تعیین سلسله مراتب سکونتگاه ها، می توان از روش اسکالوگرام دستی با توجه به محدودیت‌های جدی آن و نیز وجود اطلاعات تفصیلی در مورد عملکردهای موجود در سکونتگاه های روستایی ایران صرف نظر کرده و فقط روش شاخص مرکزیت را بکار گرفت.

سطح بندی سکونتگاه ها که در رویکرد UFRD عمدتا براساس قواعد مارشال صورت گرفته است، با مشکل جدی مواجه است، به ترتیبی که این روش فقط در سکونتگاه های روستایی یک شهرستان از شش شهرستان استان گلستان قابل استفاده بود و در سکونتگاه های روستایی پنج شهرستان دیگر صادق نبود.

روش پیشنهادی پرستون برای سطح بندی سکونتگاه ها نیز، علیرغم نتایج مطلوبی که به دست می دهد، دارای محدودیت‌ها و کاست هایی است. در این مقاله، بنابراین برای سطح بندی سکونتگاه ها ترسیم نمودار ستونی شاخص مرکزیت سکونتگاه های روستایی پیشنهاد شده است که روشی است ساده تر و از طریق آن می توان سطح بندی سکونتگاه ها را به آسانی انجام داد.

کلید واژه: روش های تعیین سلسله مراتب سطح بندی سکونتگاه ها، عملکرد شهری در توسعه روستایی، نظام سکونتگاهی، شاخص مرکزیت، ضریب مکانی

دکتر اسفندیار زبردست ، استاد شهرسازی، دانشگاه تهران

نشریه هنرهای زیبا  بهار ۱۳۸۲ , دوره , شماره  ۱۳  از صفحه ۵۲ تا صفحه ۶۳

کیمیا فکر بزرگ | دانلود مقاله ارزیابی روش های تعیین سلسله مراتب و سطح بندی سکونتگاه ها در رویکرد عملکردهای شهری در توسعه روستایی (71 downloads)

* بر اساس موضوع, ** بر اساس اساتید مطرح پر مقاله, *** بر اساس نشریات، مجلات، همایشها, ارزیابی ، آسیب شناسی, برنامه ریزی منطقه ای, توسعه روستایی, دکتر اسفندیار زبردست, روشهای کمی برنامه ریزی, نشریه هنرهای زیبا 0نظرات توسط
مقاله شهرسازی گونه شناسی مناطق شهر_بنیاد در مطالعات شهری و منطقه ای با نظری بر واکاوی مفهوم مجموعه شهری در ایران کارشناسی ارشد شهرسازی دکتری شهرسازی برنامه ریزی شهری برنامه ریزی منطقه ای

مقاله شهرسازی گونه شناسی مناطق شهر_بنیاد در مطالعات شهری و منطقه ای با نظری بر واکاوی مفهوم مجموعه شهری در ایران

چکیده:

تا پیش از آغاز قرن بیستم استفاده از دو مفهوم شهر و روستا و در معدودی موارد،کلان شهر می توانست برای تشریح اشکال توسعه فضایی و سکونتی موجود آن زمان کافی باشد.اما توسعه و گسترش شهر نشینی قرن بیستمی موجب شکل گیری پدیده های فضایی کلانی در گستره سرزمینی شد که پیشتر وجود نداشتند. از ابتدای قرن بیستم تاکنون تلاش های زیادی در زمینه مفهوم سازی های مرتبط با این پدیده های نوظهور شکل گرفته اند که در برخی مواقع در اثر تعدد و کثرت این مفاهیم نوعی اغتشاش در تعاریف و یافتن مصادیق آنها بین مخاطبان این مفاهیم به وجود می آید.

مقاله شهرسازی گونه شناسی مناطق شهر_بنیاد در مطالعات شهری و منطقه ای با نظری بر واکاوی مفهوم مجموعه شهری در ایران کارشناسی ارشد شهرسازی دکتری شهرسازی برنامه ریزی شهری برنامه ریزی منطقه ای 11
مقاله شهرسازی گونه شناسی مناطق شهر_بنیاد در مطالعات شهری و منطقه ای با نظری بر واکاوی مفهوم مجموعه شهری در ایران <strong><a href="http://www.fekrebozorg.ir" target="_blank">مقاله شهرسازی کیمیا فکر بزرگ</a></strong>

مقاله حاضر بعد از بررسی دوازده مفهوم پر استفاده مرتبط با منطقه شهر بنیاد آنها را در سه دسته مفاهیم الف )مفاهیم ناظر بر ابر شهر مرکزی ساخته شده ،ب ) مفاهیم ناظر بر یک شهر منطقه منسجم و ج) مفاهیم ناظر بر چند شهر منطقه مستقل همجوار دسته بندی می کند که بر حسب معیار پیوستگی کالبدی و شدت همبستگی عملکردی و نیز مقیاس فضایی از همدیگر متمایز می شوند.

در این مقاله تلاش شده است تا علاوه بر ارائه مشخصه های تمایز بخش مفاهیم مختلف مناطق شهر-بنیاد ، نوعی تبارشناسی از مفاهیم نیز ارائه گردد تا از این ره، درک جامع تری از موضوع به دست آید.

کلیدواژه ها : شهر-منطقه ، گونه شناسی ، مجموعه شهری ، منطقه کلانشهر ، منظومه شهری

ایرج اسدی ، اسفندیار زبردست ، نشریه هنرهای زیبا ، شماره ۴۳ ، پاییز ۱۳۸۹

مقاله شهرسازی گونه شناسی مناطق شهر_بنیاد در مطالعات شهری و منطقه ای با نظری بر واکاوی مفهوم مجموعه شهری در ایران (101 downloads)

* بر اساس موضوع, ** بر اساس اساتید مطرح پر مقاله, *** بر اساس نشریات، مجلات، همایشها, برنامه ریزی شهری, برنامه ریزی منطقه ای, دکتر اسفندیار زبردست, نشریه هنرهای زیبا, نظری محتوایی 0نظرات توسط
مقاله شهرسازی کاربرد فرآیند تحلیل شبکه ای anp در برنامه ریزی شهری و منطقه ای کارشناسی ارشد شهرسازی دکتری شهرسازی برنامه ریزی شهری برنامه ریزی منطقه ای

مقاله شهرسازی کاربرد فرآیند تحلیل شبکه ای ANP در برنامه ریزی شهری و منطقه ای

چکیده:

روش‏های ارزیابی چند معیاره کاربرد وسیعی در همه علوم از جمله در شهرسازی پیدا کرده ‏اند. از بین این روش‏ها، فرایند تحلیل سلسله ‏مراتبی (AHP) یکی از روش‏هایی است که بیشتر مورد توجه قرار گرفته است. یکی از محدودیت‏های جدی AHP این است که وابستگی ‏های متقابل بین عناصر تصمیم، یعنی معیارها، زیرمعیارها و گزینه‏ ها را درنظر نمی‏گیرد و ارتباط بین عناصر تصمیم را سلسله‏ مراتبی و یکطرفه فرض می ‏کند. روش فرایند تحلیل شبکه‏ای (ANP) ارتباطات پیچیده بین و میان عناصر تصمیم را از طریق جایگزینی ساختار سلسله‏ مراتبی با ساختار شبکه ‏ای درنظر می‏ گیرد. به همین دلیل در سال‏های اخیر استفاده از ANP به جای AHP در اغلب زمینه‏ ها افزایش پیدا کرده است.

مقاله شهرسازی کاربرد فرآیند تحلیل شبکه ای anp در برنامه ریزی شهری و منطقه ای کارشناسی ارشد شهرسازی دکتری شهرسازی برنامه ریزی شهری برنامه ریزی منطقه ای 11
مقاله شهرسازی کاربرد فرآیند تحلیل شبکه ای anp در برنامه ریزی شهری و منطقه ای <a href="http://www.fekrebozorg.ir" target="_blank"><strong>مقاله کیمیا فکر بزرگ</strong></a>

در این مقاله فرایند تحلیل شبکه‏ای ANP و کاربرد آن در شهرسازی با بکارگیری آن در تعیین سایت مطلوب برای احداث شهرک‏های صنعتی در یک منطقه مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج بدست آمده نشان می ‏دهد که فرایند تحلیل شبکه ‏ای، ضمن حفظ کلیه قابلیت‏های AHP از جمله سادگی، انعطاف‏ پذیری، به‏ کارگیری معیارهای کمی وکیفی به‏ طور همزمان، قابلیت بررسی سازگاری در قضاوت‏ها، و امکان رتبه‏ بندی نهایی گزینه ‏ها، می‏ تواند بر محدودیت‏های جدی آن، از جمله درنظر نگرفتن وابستگی‏های متقابل بین عناصر تصمیم و فرض اینکه ارتباط بین عناصر تصمیم، سلسله ‏مراتبی و یکطرفه است، فایق آمده و چارچوب مناسبی را برای تحلیل مسایل شهری فراهم آورد.

کلیدواژه ها: برنامه ریزی شهری و منطقه ای ، روشهای ارزیابی ، فرآیند تحلیل سلسله مراتبی AHP ، فرآیند تحلیل شبکه ای ANP ، مکانیابی

دکتر اسفندیار زبردست ، نشریه هنرهای زیبا ، شماره ۴۱ ، ۱۳۸۹

مقاله شهرسازی کاربرد فرآیند تحلیل شبکه ای ََANP در برنامه ریزی شهری و منطقه ای (338 downloads)

* بر اساس موضوع, ** بر اساس اساتید مطرح پر مقاله, *** بر اساس نشریات، مجلات، همایشها, ارزیابی ، آسیب شناسی, برنامه ریزی شهری, برنامه ریزی منطقه ای, تحلیل سلسله مراتبی AHP, دکتر اسفندیار زبردست, روشهای کمی برنامه ریزی, نشریه هنرهای زیبا 0نظرات توسط
مقاله شهرسازی بررسی پدیده پراکنده رویی و علل آن در شهر زنجان مقاله شهرسازی کیمیا فکر بزرگ کارشناسی ارشد شهرسازی دکتری شهرسازی

مقاله شهرسازی بررسی پدیده پراکنده رویی و علل آن در شهر زنجان

چکیده:

پراکنده رویی امروزه به عنوان یکی از موضوعات محوری در بسیاری از کشورها مطرح می باشد. می توان گفت که با توجه به ساختارهای گوناگون و ویژگی های متفاوت جغرافیایی، اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و غیره، دلایل پراکنده رویی از شهری به شهر دیگر متفاوت است. کشور ما نیز از این قاعده مستثنا نبوده و اگر چه بسیاری از شهرهای آن طی قرون گذشته گسترش کندی داشته اند، لیکن با گذر زمان بسیاری از آنها با پدیده پراکنده رویی مواجه بوده اند. شهر زنجان یکی از شهرهای کشور است که در سال های اخیر با سرعت بالایی گسترش یافته است. به منظور بررسی میزان پراکنده رویی در شهر زنجان، با استفاده از ده متغیر نشانگر پراکنده رویی و انجام تحلیل عاملی در ۳۲ ناحیه شهر زنجان، در نهایت چهار عامل تراکم، اختلاط کاربری، مرکزیت و دسترسی به عنوان عوامل تبیین کننده پراکنده رویی در این شهر معرفی شده اند. نقشه نهایی که از ترکیب عوامل فوق در محیط GIS حاصل شده است، نشان می دهد که نواحی مرکزی شهر کمترین میزان پراکنده رویی را دارند و هرچه از مرکز شهر دور می شویم، پراکنده رویی تشدید می شود، به طوری که بیشترین پراکنده رویی در نواحی شرقی، شمال شرقی و غربی این شهر دیده می شود. علاوه بر این، مقایسه پراکنده رویی با روند گسترش کالبدی شهر در سال های مختلف نیز نشان می دهد که نواحی که در دوران ابتدایی شکل گرفته اند، پایین ترین میزان پراکنده رویی را دارند و هرچه به نواحی ساخته شده در سال های اخیر نزدیک می شویم، روند گسترش شهر به سمت پراکنده رویی بیشتری میل می کند.

مقاله شهرسازی بررسی پدیده پراکنده رویی و علل آن در شهر زنجان مقاله شهرسازی کیمیا فکر بزرگ کارشناسی ارشد شهرسازی دکتری شهرسازی 11
مقاله شهرسازی بررسی پدیده پراکنده رویی و علل آن در شهر زنجان مقاله شهرسازی <a href="http://www.fekrebozorg.ir" target="_blank">کیمیا فکر بزرگ</a>

کلیدواژگان:

پراکنده رویی، گسترش شهر، زنجان، تحلیل عاملی، متغیرها و عوامل

اسفندیار زبردست ، سارا حبیبی

نشریه هنرهای زیبا ، شماره ۳۸ ، ۱۳۸۸

مقاله شهرسازی بررسی پدیده پراکنده رویی و علل آن در شهر زنجان (55 downloads)

* بر اساس موضوع, ** بر اساس اساتید مطرح پر مقاله, برنامه ریزی شهری, تراکم, توسعه شهری, حمل و نقل و شبکه معابر, دکتر اسفندیار زبردست, شهر سالم ، توسعه پایدار ، زیست محیطی, پارادایم شهرسازی 0نظرات توسط
مقاله شهرسازی مکان ‌یابی مراکز امداد رسانی (در شرایط وقوع زلزله) با استفاده از GIS و روش ارزیابی چند معیاری AHP مقاله شهرسازی کیمیا فکر بزرگ کارشناسی ارشد شهرسازی دکتری شهرسازی

مقاله شهرسازی مکان ‌یابی مراکز امداد رسانی (در شرایط وقوع زلزله) با استفاده از GIS و روش ارزیابی چند معیاری AHP

چکیده مقاله :

مقاله شهرسازی مکان ‌یابی مراکز امداد رسانی (در شرایط وقوع زلزله) با استفاده از GIS و روش ارزیابی چند معیاری AHP مقاله شهرسازی کیمیا فکر بزرگ کارشناسی ارشد شهرسازی دکتری شهرسازی
مقاله شهرسازی مکان ‌یابی مراکز امداد رسانی (در شرایط وقوع زلزله) با استفاده از GIS و روش ارزیابی چند معیاری AHP

 مقاله حاضر با هدف مکان ‌یابی مراکز امداد رسانی (جهت انجام عملیات نجات در شرایط وقوع زلزله) به مطالعه موردی یکی از مناطق پر تراکم و مرکزی شهر تهران ( منطقه ۱۱) و میزان آسیب ‌پذیری آن در مقابل زلزله احتمالی می ‌پردازد. به همین منظور با تدوین معیارهایی که متاثر از شرایط طبیعی و کالبدی محدوده مورد نظر می ‌باشند و با به کارگیری سیستم‌ های اطلاعات جغرافیایی (GIS) نقشه‌ های امکانات و عوامل محدود کننده منطقه با یکدیگر ترکیب شده و بدین ترتیب سایت ‌های مورد نظر جهت استقرار مراکز امداد تعیین می‌ شوند. پس از آن جهت مشخص کردن بهترین سایت از روش فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) که خود نیازمند به کارگیری معیارهای دیگری می ‌باشد، به منظور تصمیم ‌گیری نهایی استفاده می ‌شود.مقاله پیش ‌روی در صدد ارایه سیستمی منعطف، ساده، منطقی و قوی جهت مکان‌ یابی مراکز امداد برای شهرهایی با ویژگی‌های متفاوت می ‌باشد.

کلمات کلیدی :  مکان ‌یابی، مراکز امداد، ارزیابی چند معیاری، زلزله، بحران

 دکتر زبردست اسفندیار, محمدی عسل.

نشریه هنرهای زیبا بهار ۱۳۸۴

مقاله شهرسازی مکان ‌یابی مراکز امداد رسانی (در شرایط وقوع زلزله) با استفاده از GIS و روش ارزیابی چند معیاری AHP (102 downloads)
* بر اساس موضوع, ** بر اساس اساتید مطرح پر مقاله, *** بر اساس نشریات، مجلات، همایشها, gis در شهرسازی, اجتماعی، جمعیت، مشارکت, تحلیل سلسله مراتبی AHP, دکتر اسفندیار زبردست, روشهای کمی برنامه ریزی, مدیریت بحران, مکان یابی, نشریه هنرهای زیبا 0نظرات توسط
۱- کاربرد فرایند تحلیل سلسله مراتبی در برنامه ریزی شهری و منطقه ای- مقالات تخصصی شهرسازی کیمیا فکر بزرگ
0نظرات توسط

مقاله شهرسازی کاربرد فرایند تحلیل سلسله مراتبی در برنامه ریزی شهری و منطقه ای

۱- کاربرد فرایند تحلیل سلسله مراتبی در برنامه ریزی شهری و منطقه ای- مقالات تخصصی شهرسازی کیمیا فکر بزرگ
کاربرد فرایند تحلیل سلسله مراتبی در برنامه ریزی شهری و منطقه ای- مقالات تخصصی شهرسازی <a href="http://www.fekrebozorg.ir" target="_blank">کیمیا فکر بزرگ</a>

چکیده :
فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) روشی است منعطف، قوی و ساده که برای تصمیم گیری در شرایطی که معیارهای تصمیم گیری متضاد انتخاب بین گزینه ها را با مشکل مواجه می سازد، مورد استفاده قرار می گیرد.

این روش ارزیابی چند معیاری، ابتدا در سال ۱۹۸۰ به وسیله توماس ال ساعتی پیشنهاد گردید و تاکنون کاربردهای متعددی در علوم مختلف داشته است. در این مقاله شهرسازی، کاربرد مشخصی از این روش در برنامه ریزی شهری و منطقه ای، یعنی در انتخاب مکان مناسب برای اسکان مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج به دست آمده نشان می دهد که روش فرآیند تحلیل سلسله مراتبی با توجه به سادگی، انعطاف پذیری، به کارگیری معیارهای کیفی و کمی به طور همزمان و نیز قابلیت بررسی سازگاری در قضاوت ها می تواند در بررسی موضوعات مربوط به برنامه ریزی شهری و منطقه ای کاربرد مطلوبی داشته باشد.

کلیدواژگان: ارزیابی ـ چند معیاری ـ فرآیند تحلیل سلسله مراتبی ـ کاربرد در شهرسازی ـ مکان یابی

دکتر اسفندیار زبردست
نشریه هنرهای زیبا ، شماره ۱۰ ، زمستان ۱۳۸۰

مقاله کاربرد فرایند تحلیل سلسله مراتبی در برنامه ریزی شهری و منطقه ای (77 downloads)